"Ο λόγος ο εφήμερος βαστά μόνο μια μέρα
το άρωμά του όμως κρατεί και νύχτα και ημέρα"
Στ.Γ.Κ., Νοε. 2010

Παιδοπολίτικες “αγιογραφίες” (10-9-12)

Παιδοπολίτικες «αγιογραφίες» (10-9-12)

ΑΠΟ ΤΑ μέσα της δεκαετίας του 1950 άρχισα να πηγαίνω στο Στ’ Γυμνάσιο Θεσσαλονίκης. Δύσκολα χρόνια. Η Παιδόπολη «Άγιος Δημήτριος» βρισκόταν στο δρόμο της 26ης Οκτωβρίου που οδηγούσε στον παλιό σιδηροδρομικό σταθμό. Λίγο παραπάνω ήταν η Λαγκαδά με τις παράγκες και τα χαμόσπιτα. Η φτώχεια ήταν εμφανής παντού. Η πλατεία Βαρδαρίου ήταν χωμάτινη και φορές τα βράδια ακούγαμε τα κουδούνια των προβάτων που περνούσαν για να πάνε στο Σέιχ Σου.

ΤΑ ΣΧΟΛΕΙΑ άρχιζαν με τα πρωτοβρόχια του Οκτώβρη. Πηγαίναμε με τα πόδια ή κάνοντας «σκαλομαρία» στο τραμ. Σταματούσαμε στην Κολόμβου και ανεβαίναμε τη Συγγρού. Φορούσαμε κοντά πανταλονάκια, ζεστές κάλτσες, παπούτσια με προκαδούρα, πουλόβερ κι από πάνω ένα χιτώνιο. Όλα στο καφέ χρώμα, σαν μικρά στρατιωτάκια.

ΟΙ ΚΑΘΗΓΗΤΕΣ μας στο Γυμνάσιο δεν ήταν όλοι φιλικοί. Οι περισσότεροι ήταν ηλικιωμένοι και η αυστηρότητα ήταν το κύριο χαρακτηριστικό τους. Όχι ότι ήταν κακό αυτό. Ίσα-ίσα που μας ανάγκαζαν έτσι να διαβάζουμε περισσότερο. Έτσι κι αλλιώς η συνέχιση στο Γυμνάσιο, για μας τους Παιδοπολίτες, απαιτούσε να βγάζουμε κάθε χρόνο 17 και  ½ που για εκείνη την εποχή ήταν κατόρθωμα… Πολλά παιδιά δεν το έβγαζαν και έφευγαν στα χωριά τους ή σε τεχνικές σχολές.

ΕΠΡΕΠΕ, λοιπόν, να τα έχουμε καλά και με τους καθηγητές μας. Είχαμε άτομα που μας συμπαθούσαν χωρίς όμως να μας χαρίζονται, κι άλλους που μας υπέβλεπαν. Ήμουν τυχερός γιατί είχα, τουλάχιστον φιλολόγους, άριστα καταρτισμένους (για τα δεδομένα εκείνης της περιόδου). Έστω κι αν ήταν πολύ σχολαστικοί, έστω κι αν όταν δεν διαβάζαμε, την ειρωνεία και την προσβολή την είχαν στη γλώσσα τους.

ΘΥΜΑΜΑΙ:

- Τον ΜΕΤΑΞΩΤΟ (το μικρό του -Νίκος- μου το θύμισε ο αγαπητός Θωμάς Ηλιόπουλος, συμπαιδοπολίτης, από την Αυστραλία. Τον ευχαριστώ). Στην πρώτη Γυμνασίου μας απάγγελνε κιόλας Ερωτόκριτο, ή μας έλεγε ωραίους δημοτικούς στίχους.

Όπως

«Κάντα σκάλα τα μαλλιά σου/ν΄ανεβώ

Να φιλήσω την ελιά σου/ και τον άσπρο σου λαιμό…»

Mας μύησε στη μαγεια της δημοτικής ποίησης.

-Την κα ΑΘΗΝΑ ΜΙΧΑΗΛΙΔΟΥ, υπέροχη φιλόλογο και άνθρωπο,  που περισσότερο μας έβλεπε σαν παιδιά της και λιγότερο σαν μαθητές. Αν και κάναμε μάθημα στο υπόγειο του σχολείου, η ώρα της ήταν μυσταγωγία και απόλαυση. (1)

-Τον κ. ΦΥΣΕΚΗ, αλλά και τον κ. ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟ που μας έκαναν  Ιστορία κατά τέτοιο τρόπο που να την αγαπήσουμε. Πολλά ντοκουμέντα, πολλές απόψεις. Όλα απλωμένα πάνω στην έδρα. και… μεταφράσεις από τα γαλλικά!

-Τον ήπιο και μειλίχιο μαθηματικό , τον κ. ΧΡΙΣΤΑΡΑ, που μας έμπασε νωρίς στις μαθηματικές έννοιες. Τις οποίες όμως «κατέστρεψε» με τη συμπεριφορά του, την καθαρά αντιαιδαγωγική, ο … ΣΚΑΜΠΙΛΑΣ (δεν θυμάμαι το όνομά του). Τον τρέμαμε! Και μόνο που ακούγαμε να ανεβαίνει τις σκάλες στο υπερώο του κτηρίου (το γνωστό… κοτέτσι!), όπου σε μια αίθουσα αποθήκη πηγαίναμε ανά τμήματα και εκ περιτροπής να κάνουμε τα μαθήματά μας, μας ελουζε κρύος ιδρώτας και απέραντος φόβος. Τον λέγαμε… Σκαμπίλα, γιατί όποιον σήκωνε στον πίνακα, τον έπιανε από το αυτί, έγραφε μια άσκηση στον πίνακα, του έδινε μια κιμωλία και… χτυπώντας το κεφάλι του στον πίνακα του έλεγε: «Λύσε…!», και πάλι «λύσε!». Είχες και τα χνώτα του στο πρόσωπό σου, που μύριζαν ούζο ή κρασί, οπότε…

Πού να… λύσεις τις ασκήσεις…

Δεν ήταν σπάνιες οι φορές που… κατουριόμασταν από το φόβο μας.


Ευτυχώς που μας πήρε στις μεσαίες τάξεις ο κ.  ΔΟΥΚΑΣ, αξιοπρεπέστατος και κατανοητός. Μας υπαγόρευε τους κανόνες και τους ορισμούς των μαθηματικών στα τετράδια και είχε απαίτηση να ξέρουμε μόνο αυτά, μαζί με λίγες ασκήσεις. Ξανάρχισα να αγαπώ τα μαθηματικά, αλλά εκείνη η Τριγωνομετρία μου τα… χάλασε. Ευτυχώς κάτι σκάμπαζα στη Γεωμετρία, οπότε με συμψηφισμούς τη γλύτωνα.

-Αλησμόνητος παραμένει ο φιλόλογός μου στις μεσαίες τάξεις (Β’ Γ’ Δ’) ο κ. ΣΤΡΑΤΗΣ ΒΟΥΛΓΑΡΗΣ, συγγραφέας του ονομαστού βιβλίου «Η Ελληνική Ιστορία κατηγορεί τους ξένους ιστορικούς». Είχε τον τρόπο του να μας διδάσκει και Γραμματική και Συντακτικό και Πραγματικά και Αισθητικά. Το παρατσούκλι που του είχαν βγάλει οι μεγαλύτεροι ήταν… Σακούλας. Μας αγαπούσε, εμάς τους Παιδοπολίτες και έλεγε πως εμείς ήμασταν «ειδική ράτσα» μαθητών. Και ήμασταν, γιατί όταν ερχόταν, ο οποιοσδήποτε επιθεωρητής, οι Παιδοπολίτες βγάζαμε ασπροπρόσωπους τους καθηγητές και το Γυμνάσιο. Γι αυτό, αν και ως σχολείο συγκέντρωνε την περιβαρδάρεια φτωχολογιά, ήταν από τα καλύτερα της πόλης… Τόσο στις επιδόσεις όσο και στον αθλητισμό. Δεν ξεχνώ που στις πρώτες θεατρικές μας απόπειρες ερχόταν, ο κ. Βούλγαρης, τα απογεύματα στην Παιδόπολη, για να μας “διδάξει” ηθοποιία, αλλά και σκηνοθεσία. Στοιχειώδη πράγματα, αλλά πολύτιμα για μας…

-Δεν επιμένω στους ΠΟΛΥΜΕΝΗ (φιλόλογο),  ΑΝΔΡΕΟΥ (ιστορικό),  ΨΙΛΕΚΑ (ιστορικό), ΚΕΤΙΚΙΔΗ (φυσιογνώστη), ΚΑΚΟΥΛΙΔΗ  (Λατινικά), ΜΠΙΤΣΗ (Θρησκευτικά),  ΧΛΑΜΠΟΥΤΑΚΗ (Θρησκευτικά), ΓΑΒΡΙΗΛΙΔΗ (φυσικό), ΡΑΖΗ (Γαλλικά) κ.ά. για τους οποίους εν ευθέτω χρόνο…, αν και δεν τους είχα για πολύ.

-Tους Γυμνασιάρχες μας τους θυμάμαι με τα … παρατσούκλια τους: τον ΚΡΕΟΝΤΑ και τον ΚΑΛΙΓΟΥΛΑ!

Κι αυτούς τους αγαπούσαμε εξίσου, γιατί σχολείο χωρίς  σεβασμό και πειθαρχία, είναι έρμαιο καράβι… (Στ.Γ.Κ.)

———————————————–

Ενισχυτικό “φάρμακο” η μνήμη του Θωμά, του Ηλιόπουλου, του Φίλου Ζωής, όπως λέει, για την κα Αθηνά Μιχαηλίδου. Γράφει σε ένα “Σκεπτόγραμμά” του (στο http://neoskosmos.com/news/el/node/26527) στις 23/10/12:

 

23 Oct 2012
Του ΘΩΜΑ Γ. ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΥ

“Στα γυμνασιακά μου χρόνια είχα την τύχη να έχω μία πολύ καλή φιλόλογο την κ. Αθηνά Μιχαηλίδου στο 6ο Γυμνάσιο Αρρένων Θεσσαλονίκης. Ιδίως στις μικρές τάξεις, σου κάνουν όλα εντύπωση, Γυμνάσιο ήταν αυτό. Τότε όλα τα έξι χρόνια λέγονταν μόνο Πρώτη έως και Έκτη Γυμνασίου. Η κ. Μιχαηλίδου δίδασκε με έναν…  αέρα που έπαιρνε και όλους τους μαθητές μαζί της. Είχε μία ιδιαίτερη αγάπη για τη γλώσσα και πάντα μιλούσε εύγλωττα. Τα παιδιά της ήταν οι λέξεις της και τις αγαπούσε όλες το ίδιο. Της άρεσε να αναφέρεται στις περιπέτειες των λέξεων και στο πώς άλλαζαν από εποχή σε εποχή, αλλά και πώς μεταβάλλονταν μέσα στη γλώσσα για να μάς δώσουν με πολλή χάρη όλες τις σημασίες τους. Φαίνεται ότι την αγάπη της αυτή τη μετέδωσε και στους μαθητές της με πολλή πάλι χάρη.

Όταν έγραφε μία λέξη στον πίνακα δεν την άφηνε μόνη. Θα έδινε πρώτα την ορθογραφία, τη σημασία και πώς τη δημιούργησε ο Έλληνας! Θα έδινε τις πτώσεις, τον πληθυντικό, τη σύνθεσή της με άλλες λέξεις, τις συνώνυμες, τις αντίθετες και τέλος πώς αυτή η λέξη παράγει άλλες λέξεις. Κανόνας της ήταν όλοι οι μαθητές να μπορούν να παράγουν από τη λέξη αυτή -ή το θέμα της- τουλάχιστον άλλες πέντε λέξεις. Αυτή ήταν η πάγια αρχή της. Και καλά έκανε. Έτσι κανείς ερωτεύεται την γλώσσα του και με το σπαθί της γλώσσας μπαίνεις παντού. Αυτό θα πει και φιλόλογος (…).

…Και έτσι ήταν, υπήρχαν και τέτοιοι καθηγητές! (Στ.Γ.Κ.)


Σχολιάστε