Τα Παιδοπολίτικα-Εξομολογητικό (2012)
Posted on 15 Ιαν, 2012 in Τα Παιδοπολίτικα | 0 comments
ΕΖΗΣΑ, με πολλά άλλα παιδιά του ανταρτοπολέμου (“εμφυλίου”), στις Παιδοπόλεις της Βασίλισσας Φρειδερίκης. Από το 1947 μέχρι το 1961. Δηλαδή από 5 ½ χρονών μέχρι τα 20!
Δεκατέσσερα (14) χρόνια δεν είναι λίγα για να μην έχει κανείς το δικαίωμα να πει με παρρησία την άποψή του για ό,τι συνέβαινε σ΄ αυτές.
Ο ΛΟΓΟΣ που η χαροκαμένη Πόντια και -μια ζωή -πρόσφυγας μάνα μου μ΄ έβαλε σ΄ αυτές ήταν ότι, έχοντας χάσει τον άντρα της (1944) σε συμπλοκή με αντάρτες, τον αδελφό της (1946) τη μικρότερη αδελφή της και τους γονείς της ( μάνα και πατέρα) στον ανταρτοπόλεμο (1946-1949), όντας πια μόνη στον κόσμο, αδυνατούσε να θρέψει εμένα, την αδελφή μου, τον μεγαλύτερο αδελφό μου και τον μικρότερο αδελφό της.
… Οι κυρίες των τιμών που μας δέχθηκαν στη Λητή (1947), έξω από τη Θεσσαλονίκη, ζήτησαν να μείνει η αδελφή μου στην παιδόπολη, επειδή εγώ ήμουν πολύ μικρός για το ίδρυμα. Τον αδελφό μου τον είχαν ήδη πάρει μαζί με τον αδελφό της μάνας μου. Η μάνα μου τις παρακάλεσε να κρατήσουν εμένα και να της αφήσουν την αδελφή μου, για να τη βοηθάει στο σπίτι, κορίτσι που ήταν. Αυτή στα μεροκάματα και το κορίτσι στις δουλειές του σπιτιού.
Και τι μεροκάματα! Δυο κουταλιές λάδι και μια κουταλιά ζάχαρη ή αλάτι τη μέρα!
Έκλαψα πολύ με το χωρισμό μας…
ΞΕΚΙΝΩΝΤΑΣ από τη Λητή (1947), όπου πρωτοδημιουργήθηκε μια υποτυπώδης κατασκηνωτική Παιδόπολη -που έκλεισε αμέσως όμως λόγω της επίθεσης των ανταρτών στο χωριό (1947)- μεταφερθήκαμε στην «Αγ. Ειρήνη», ένα υπέροχο μεγάλο νεοκλασικό κτήριο, στο Ντεπό της Θεσσαλονίκης, για λίγο. Εκεί θυμάμαι το θάνατο του βασιλιά Γεωργίου, την Πρωταπριλιά (1947).
Όταν άνοιξε η Παιδόπολη «Καλή Παναγιά» στη Βέρροια (1948), μας πήγαν με στρατιωτικά τζέιμς. Θυμάμαι το πόσο μεγάλη εντύπωση μου έκανε ο Αξιός, το ποτάμι, όταν τον περνούσαμε… Σχεδόν ατέλειωτος για τα παιδικά μου μάτια…
ΣΤΙΣ υπώρειες του Βερμίου ζήσαμε τα ωραιότερα παιδικά μας χρόνια. Γεμάτα από παιχνίδι, μάθηση, συντροφιά, ξενοιασιά, τραγούδι, “πυρές”, φιλίες, ομάδες, φύση, εκδρομές, αγάπη και τους απαραίτητους τσακωμούς…
Όσοι ισχυρίζονται ότι γινόταν εθνική (αντικομμουνιστική) διαπαιδαγώγηση στις Παιδοπόλεις, έχουν άγρια μεσάνυχτα, αν εννοούν πως αυτή γινόταν μέσω των βιβλίων της «Ζωής» («Φαβιόλα», «Γυρισμός στη Γαλάζια Ελλάδα», “Ο φίλος του παιδιού” κ.λπ.). Γιατί, επί τούτου να γίνεται από τους ομαδάρχες ή τους αρχηγούς των Παιδοπόλεων προπαγάνδα υπέρ των Βασιλέων, απαγορευόταν αυστηρά. Και φυσικά δεν θυμάμαι ποτέ να μας έγινε! Τουλάχιστον σε όσες Παιδοπόλεις έζησα εγώ.
ΟΣΟΙ δεν ζούσαν στις Παιδοπόλεις αλλά στα χωριά τους τότε, θα θυμούνται ότι τα επίμαχα βιβλία είχαν ευρύτατη κυκλοφορία σε όλα τα χωριά και τις πόλεις της Ελλάδας, μετεμφυλιακά. Γιατί, λοιπόν, όχι και στις Παιδοπόλεις; Τουναντίον, στην Παιδόπολη «Καλή Παναγιά», με τις δυο λέσχες που υπήρχαν (Πάνω και Κάτω Συγκρότημα), είχαμε τη δυνατότητα να διαβάζουμε όλα τα παιδικά λογοτεχνικά βιβλία που κυκλοφορούσαν: από Ιούλιο Βερν και Θανάση Πετσάλη-Διομήδη, μέχρι Κάρολο Ντίκενς και Πηνελόπη Δέλτα. Από Κρόνιν και Ουγκό, μέχρι Καζαντζάκη (τα ταξιδιωτικά του) … Εκείνα τα «Κλασικά Εικονογραφημένα» των εκδόσεων Πεχλιβανίδη, ποιος δεν τα θυμάται;
ΑΛΛΑ, το πειστικότερο επιχείρημα είναι ότι το επίσημο περιοδικό που κυκλοφορούσε η «Βασιλική Πρόνοια» στις Παιδοπόλεις και στα Σπίτια του Παιδιού-ειδικά ιδρύματα στα χωριά – ( «η Παιδόπολις» πρώτα, αργότερα «Το Σπίτι του Παιδιού»), είχε ως βασικούς συνεργάτες και συντελεστές του την (επονίτισσα) Σοφία Μαυροειδή-Παπαδάκη που έγραφε –σε διασκευή- τις υπέροχες ιστορίες της από την αρχαιότητα, αλλά και τον Μέντη Μποσταντζόγλου (αριστερό) εικονογράφο των ιστοριών αυτών και όχι μόνο… Μάλιστα σε κάποια Παιδόπολη, η «αρχηγός» της ήταν παλαιό αριστερό στέλεχος!
ΤΟ 1954 έδωσα εξετάσεις για το Γυμνάσιο (αυστηρές γραπτές και προφορικές εξετάσεις από το Δημοτικό στο Γυμνάσιο) και δεν πέρασα! Η αποτυχία πανελλαδικά ήταν γύρω στο 40%. Έτσι πήγα στην Παιδόπολη του «Αγ. Ανδρέα» στη Ραφήνα (Αττική), για να μάθω την τέχνη του οικοδόμου. Εκεί βέβαια φάνηκαν τα προβλήματα της εφηβείας μας και μιας πολύ δύσκολης χρονιάς. Παρόλα αυτά παρακολούθησα φροντιστηριακά μαθήματα που γίνονταν στην Παιδόπολη από καθηγητές των Αθηνών, για όσους ήθελαν να ξαναδώσουν εισαγωγικές στο Γυμνάσιο, για να βγάλουν την Πρώτη τάξη και να πάνε έπειτα στη Σχολή Υπαξιωματικών (στρατός).
Ξαναέδωσα εξετάσεις και πέρασα. Έτσι, μετά τη διάλυση της Παιδόπολης “Άγ. Ανδρέας”, βρέθηκα στην Παιδόπολη του «Αγ. Δημητρίου» (1955): στο Βαρδάρη πρώτα κι έπειτα (1958) στο Ωραιόκαστρο.
ΤΟ 1961, τελειώνοντας το Γυμνάσιο, έδωσα εξετάσεις στο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης. Πέρασα στη λεγόμενη τότε Σχολή ΟΠΕ (Οικονομικές Πολιτικές Επιστήμες), αλλά και στη Φιλοσοφική Σχολή (τμήμα Γαλλικής Φιλολογίας). Ακολούθησα τη Γαλλική Φιλολογία, γιατί μου δόθηκε χρηματική υποτροφία σπουδών. Χωρίς αυτή δεν θα μπορούσα με καμιά δύναμη να σπουδάσω, αφού δεν υπήρχε από πουθενά άλλη οικονομική βοήθεια…». (Στ.Γ.Κ.)
