Δεκεμβριανά του 1944: το αναπάντητο ερώτημα

• Η Καθημερινή, 5 Dec 2025

Κύριε διευθυντά

Στην αναρίθμητη βιβλιογραφία της Αριστεράς υπάρχουν και βιβλία που θέτουν το ερώτημα το οποίο, εξ όσων γνωρίζω, μέχρι τούδε δεν έχει διευκρινισθεί, για την ανεξήγητη μετακίνηση, κατά τα Δεκεμβριανά, των πιο αξιόμαχων στρατιωτικών δυνάμεων του ΕΛΑΣ στην Ηπειρο, με το πρόσχημα να διαλύσουν τις –όχι υπέρτερες– δυνάμεις του ΕΔΕΣ του Ναπολέοντος Ζέρβα, ενώ η τύχη της χώρας εκρίνετο στις οδομαχίες της Αθήνας.

Ετσι, η κίνηση αυτή φαντάζει, και μάλλον προφανώς είναι, από την οπτική της Αριστεράς αδικαιολόγητη. Οι ίδιες πηγές υπονοούν και ισχυρίζονται ότι οφείλεται σε μυστικές εντολές της Μόσχας για να προστατευθεί το νεοπαγές κομμουνιστικό καθεστώς της Αλβανίας, από σχετικές βλέψεις της Αγγλίας, για τις οποίες την ενημέρωνε ο διαβόητος πράκτορας των βρετανικών μυστικών υπηρεσιών και φανατικός κομμουνιστής Κιμ Φίλμπι, ο οποίος αργότερα κατέφυγε και απεβίωσε στη Σοβιετική Ενωση. Αλλά και η φημολογούμενη πρόθεση του Ναπολέοντος Ζέρβα να συμπράξει με τους Αγγλους και να εισβάλει στη Βόρεια Ηπειρο για να την ενσωματώσει στον ελληνικό κορμό. Ετσι, η μεταφορά των πιο επίλεκτων μονάδων του ΕΛΑΣ στην Ηπειρο, με επικεφαλής μάλιστα τους στρατιωτικούς ηγέτες του, Στέφανου Σαράφη και του καπετάνιου Αρη Βελουχιώτη, θα εμπόδιζε τον Ν. Ζέρβα να υλοποιήσει τις προθέσεις του.

Η εμπέδωση του καθεστώτος του Ενβέρ Χότζα στην Αλβανία ήταν προφανώς πρώτη προτεραιότητα για τους Σοβιετικούς έναντι της Ελλάδος, γιατί για την Ελλάδα υπήρξε η συμφωνία Στάλιν – Τσώρτσιλ, κατά την οποία η Ελλάδα θα υπάγετο εις την αγγλική επιρροή, ενώ για την Αλβανία ουδεμία συμφωνία και δέσμευση υπήρξε. Ετσι, για μέρος της αριστερής βιβλιογραφίας εξηγούνται οι βαθύτεροι λόγοι που επέβαλαν τη μετακίνηση ισχυρών στρατιωτικών δυνάμεων του ΕΛΑΣ στην Ηπειρο.

Βεβαίως, πρόκειται περί επιχειρημάτων τα οποία όμως προερχόμενα από την Αριστερά φαίνονται ευλογοφανή, δεδομένης και της πλήρους εξάρτησης του ΚΚΕ από τη Μόσχα, η οποία εν προκειμένω ενδιαφέρετο να μην απολέσει την Αλβανία, αφού για την Ελλάδα είχε δεσμευθεί. Θα έλεγα, όμως, ότι η κρυφή ιστορία αυτής της πτυχής των Δεκεμβριανών θα παραμείνει μάλλον βυθισμένη σε ανεξερεύνητα σκοτάδια, όπως τόσα περιστατικά αυτής της σκοτεινής περιόδου, που ανήκουν στην αριστερή όχθη της ιστορίας…

ΑΝΤΏΝΗΣ Ν. ΒΕΝΕΤΗΣ, δικηγόρος,

Μοναστηράκι Δωρίδος

=================

Ενας «αντίλογος» για τον Στέφανο Σαράφη

• Η Καθημερινή
• 23 Aug 2025

Κύριε διευθυντά

Πρόσφατα στην «Κ», το ένθετο «ΠΡΟΣΩΠΑ + ΙΣΤΟΡΙΕΣ» της Τρίτης ήταν αφιερωμένο στον Στέφανο Σαράφη (1890-1957), στρατιωτικό ηγέτη του ΕΛΑΣ, ο οποίος έδρασε κατά την Κατοχή και τον οποίο ήλεγχε απολύτως το ΚΚΕ. Επ’ αυτού θα προσέθετα τα εξής:

Φρονώ ότι η στρατιωτική σταδιοδρομία του Στ. Σαράφη μπορεί να χαρακτηρισθεί μόνον ως μέτρια και πάντως όχι ως υποδειγματική. Τον διέκρινε μια έντονη ροπή σε πολιτικολογία, συνωμοσίες, κινήματα και ανταρσίες που δεν συνάδουν με τη στρατιωτική φύση. Η συμμετοχή του στους πολέμους που ενεπλάκη η χώρα δεν ήταν εντυπωσιακή. Συμμετείχε στους Βαλκανικούς Πολέμους με τον βαθμό του λοχία και δεν εφοίτησε στη Σχολή Ευελπίδων. Αλλά και η συμμετοχή του στον Α΄ Π. Π. και στη Μικρασιατική εκστρατεία ήταν ελάχιστης χρονικής διάρκειας. Κατά τη διάρκεια του ελληνοϊταλικού πολέμου ήταν απών.

Ο Δ. Χαριτόπουλος τον χαρακτηρίζει «…μετρίας μορφώσεως στρατιωτικό… μέτρια κατάσταση».

Και ο γνωστός αξιόπιστος καθηγητής, αρχαιολόγος και ιστορικός Νίκολας Χάμοντ, «επηρμένο και ανδρείκελο».

Η αξιοπιστία του εξάλλου ελέγχεται από τον γνωστό Γερμανό συγγραφέα, αριστερής τοποθέτησης, Χέρμαν Μάγερ (1940-2009). Ετσι στο βιβλίο του «Αιματοβαμμένο Εντελβάις» γράφει ότι σε μάχες με τους Γερμανούς, το φθινόπωρο του 1943 στην Ηπειρο, δεν αντιμετώπισε ως αρχηγός του ΕΛΑΣ 20.000-25.000 Γερμανούς, αλλά ο αριθμός τους δεν υπερέβαινε τις 4.000. Ακόμα, «αποκύημα» της φαντασίας του Σαράφη αποτελεί ισχυρισμός ότι οι Γερμανοί στις επιχειρήσεις αυτές είχαν περισσότερες από 500 απώλειες. Η πραγματικότητα είναι ότι το σύνταγμα των Ες-ες έχασε μόνο έναν στρατιώτη και είχε 14 τραυματίες!’

Φαίνεται, αφού εντάχθηκε στο ΚΚΕ αποδέχθηκε το δόγμα των Μπολσεβίκων, «αλήθεια είναι ό,τι συμφέρει στο Κόμμα και όχι ό,τι πράγματι συνέβη…

===================

ΑΝΤΏΝΗΣ Ν. ΒΕΝΈΤΗΣ

Μοναστηράκι Δωρίδος

Η επιστολή Ζαχαριάδη, ο Στάλιν και ο Γληνός

• Η Καθημερινή
• 7 Jun 2025

Κύριε διευθυντά

Αυτή η βαθιά πίστη που διέκρινε τον Στάλιν, ότι ο Χίτλερ θα εσέβετο την υπογραφή του στο περιβόητο γερμανοσοβιετικό σύμφωνο φιλίας, υπογραφέν τον Αύγουστο του 1939, από τους υπουργούς Εξωτερικών αμφοτέρων των συμβαλλομένων, Μολότοφ και Ρίμπεντροπ, που τόσο τεκμηριωμένα και παραστατικά περιγράφει ο Σάκης Μουμτζής στη στήλη του «Αιχμές» της «Κ» της 10/5/2025, διέκρινε επίσης και τους Ελληνες κομμουνιστές, διότι όπως γράφει η Ελλη Παπά, η σύντροφος του Νίκου Μπελογιάννη, «η υποταγή του ΚΚΕ στις επιθυμίες της ΕΣΣΔ είχε ξεπεράσει όλα τα όρια».

Γι’ αυτό, παρά τη δημοσίευση του πρώτου πατριωτικού γράμματος του έγκλειστου αρχηγού του ΚΚΕ, Νίκου Ζαχαριάδη, στον ελληνικό Τύπο στις 30/10/1940, με το οποίο καλούσε τα στελέχη του κόμματός του να πολεμήσουν τον Ιταλό εισβολέα, υψηλόβαθμα στελέχη –εκτός φυλακής– του ΚΚΕ δεν ανταποκρίθηκαν στο κάλεσμά του. Ετσι, ο Νίκος Πλουμπίδης χαρακτήρισε ευθέως το γράμμα του Ν. Ζ. «πλαστό», ως μη ανταποκρινόμενο στη γραμμή της Κομμουνιστικής Διεθνούς και στο ισχύον γερμανοσοβιετικό σύμφωνο φιλίας.

Γι’ αυτό, επίσης, οι έγκλειστοι κομμουνιστές στη ρευστή περίοδο του Απριλίου του 1941 μπορούσαν ανέτως να εγκαταλείψουν τις φυλακές, αφού οι πόρτες ήταν ανοιχτές και τους παρακαλούσαν οι χωροφύλακες να φύγουν, όπως γράφει ο Ακροναυπλιώτης Γιάννης Μανούσακας, η καθοδήγηση, όμως (Ιωαννίδης – Μπαρτζιώτας) δεν τους επέτρεπε, γιατί ανέμεναν τους Γερμανούς συμμάχους να τους αποφυλακίσουν «εν χορδαίς και οργάνω»!

Απίστευτα, επίσης, περιστατικά δωσιλογικής κουλτούρας αναφέρει στο βιβλίο του «Τότε που ζούσαμε» ο κομμουνιστής, χωρίς να είναι στέλεχος του ΚΚΕ, Ασημάκης Πανσέληνος. Θα αρκεσθώ στον «σοφό» καθηγητή Δημ. Γληνό, ο οποίος παρότρυνε, θα έλεγα, μία εβδομάδα προ της εισβολής των Γερμανών στη Ρωσία (21.6.1941), η Σοβιετική Ενωση να υποχωρήσει στις αξιώσεις της ναζιστικής Γερμανίας «εφ’ όσον είναι ακμαίος ο Αμερικανικός καπιταλισμός»!

Ακόμη και σε περίπτωση νίκης της Αγγλίας, υποστήριζε, τελικά θα επέβαλε και αυτή στην Ευρώπη τον… φασισμό. Και συνέχιζε ο «σοφός» δάσκαλος: «Η στάση της Ρωσίας σήμερα

εμπνέεται από πραγματική ειρηνοφιλία. Δε θέλει να πολεμήσει. Οταν εξαρθρωθούν στον πόλεμο οι δυνάμεις του καπιταλισμού (εννοεί τη Δύση), η Ευρώπη μονάχη της θα ζητήσει τη σωτηρία της στον σοσιαλισμό και η Ρωσία μοιραία θα είναι ένα κεφάλαιο ικανό να βοηθήσει την Ευρώπη…»!

Οπως λένε οι Πελοποννήσιοι, «άρμεγε λαγούς και κούρευε χελώνες».

ΑΝΤΏΝΗΣ Ν. ΒΕΝΕΤΗΣ

Μοναστηράκι Δωρίδος

===================

Ο Ελληνας χειρουργός, ο Λένιν και ο Αλέξανδρος

• Η Καθημερινή
• 7 May 2025

Κύριε διευθυντά

Το ένθετο «ΠΡΟΣΩΠΑ + ΙΣΤΟΡΙΕΣ» της «Κ» της 8.4.2025 ήταν αφιερωμένο στον Στρατηγό Αλεξ. Οθωναίο (1879-1970).

Παρεμπιπτόντως, γίνεται και μνεία του γιατρού-χειρουργού Πολύβιου Κορύλλου (1881-1937), αρχιάτρου του ελληνικού στρατού στο μικρασιατικό μέτωπο κατά την πρώτη περίοδο (1919-1920).

Ο Πολ. Κορύλλος χειρούργησε τον, συνταγματάρχη τότε, Αλ. Οθωναίο στο πόδι και εθεράπευσε αυτόν.

Αλλά ποιος ήταν ο Πολύβιος Κορύλλος;Πατρινός, δεινός και φημισμένος χειρουργός. Υπηρέτησε κατά τη διάρκεια του Α΄ Π.Π. εις τις τάξεις του Γαλλικού στρατού.

Μάλιστα, με την ιδιότητα αυτή απετέλεσε μέλος στρατιωτικής αποστολής, η οποία επεσκέφθη την Ρωσία μετά την Οκτωβριανή Επανάσταση του 1917 και την επικράτηση των Μπολσεβίκων.

Προφανώς, εγνώρισε και τον ηγέτη των Μπολσεβίκων, Βλαδίμηρο Λένιν, όπως συνάγεται από την «είδηση» της αθηναϊκής εφημερίδος ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΗΣ της 23.8.1918, κατά την οποίαν: «Ο Ελλην χειρουργός κ. Κορύλλος όστις απετέλεσε μέλος στρατιωτικής αποστολής, περιγράφων την εκεί κατάστασιν (Ρωσίας), εις τον “Ελεύθερον Τύπον”, εδήλωσε τα εξής: “Κατά τους περισσοτέρους, ο Λένιν είναι ιδεολόγος, φανατικός, μη υποχωρών προ ουδεμίας βίας, έστω και εγκληματικής, διά να πραγματοποιήση τας ιδέας του, αλλά ειλικρινής και ανιδιοτελής”».

Ακόμα, ο Πολ. Κορύλλος κατέκρινε τον τρόπο θεραπείας του άτυχου βασιλέα Αλέξανδρου (+ 25.10.1920) από τον γιατρό Κων. Μέρμηγκα (1874-1942) γιατί «δεν έκανε πλατύ άνοιγμα στο τραύμα για να εξασφαλιστή από τη μόλυνση».

ΑΝΤΏΝΉΣ Ν. ΒΕΝΕΤΉΣ

Μοναστηράκι Δωρίδος