"Ο λόγος ο εφήμερος βαστά μόνο μια μέρα
το άρωμά του όμως κρατεί και νύχτα και ημέρα"
Στ.Γ.Κ., Νοε. 2010

Απόψεις για τις Παιδοπόλεις (Ευ. Παλάσκα και Αντ. Βενέτη)

 

 

 

 

 

ΔΥΟ ΕΠΙΣΤΟΛΕΣ

[Αξιοπρόσεκτες οι παρατηρήσεις σχετικά με τις Παιδοπόλεις που φιλοξενεί σήμερα ο "Εφήμερος Λόγος", στα Παιδοπολίτικά του.

Ο κάθε Παιδοπολίτης -όπως κι εγώ που έζησα από το το 1948 μέχρι το 1961 σε αρκετές Παιδοπόλεις- κουβαλάει τις προσωπικές του εμπειρίες και αναμνήσεις.

Οι Γάλλοι λένε πως "γνώση είναι αυτό που μένει αφού ξεχάσει κανείς όλα τα άλλα". Το ίδιο, νομίζω,  ισχύει και για τη μνήμη.

Συνεπώς, αν υπάρχουν αντικρουόμενες απόψεις -οι δικές μου, όπως φαίνεται στα γραπτά μου είναι σχεδόν όλες υπέρ των παιδοπόλεων- αυτό δεν σημαίνει ότι κι ο άλλος που εκθέτει τις δικές του απόψεις, δεν έχει  δίκαιο! Εξαρτάται από ποιο πρίσμα βλέπει ο καθένας το ζήτημα ή ποιες εμπειρίες έχει. Χιλιάδες τα παιδιά που έζησαν στις παιδοπόλεις, χιλιάδες και οι εμπειρίες τους.

Όμως κάποτε πρέπει να βρεθεί η μέση αλήθεια.

Εν πάση περιπτώσει, κάθε μαρτυρία εμπλουτίζει το θέμα.

Αυτό που πρέπει κανείς να μην παίρνει στα σοβαρά υπόψη του, κατά τη γνώμη μου, είναι όταν διαβάζει  ένα βιβλίο (πολλά βιβλία μεταπολιτευτικά το έχουν κάνει αυτό) που είναι γραμμένο από τρίτους (κυρίως αριστερούς άσχετους με τη ζωή στις παιδοπόλεις) που, όντες και νεότεροι, ή δεν έχουν καμιά επαφή με Παιδοπολίτες ή γράφουν "καθ΄υπαγόρευσιν" και εκ του πονηρού.

Δεν εννοώ κανέναν από τους φιλοξενούμενούς μου τους οποίους σέβομαι, εκτιμώ αφάνταστα και αγαπώ ως συμπαιδοπολίτες.

Συμφωνώ απόλυτα με τον κ. Ευ. Παλάσκα πως το θέμα ΠΑΙΔΟΠΟΛΕΙΣ, ΠΑΙΔΟΜΑΖΩΜΑ και ΠΑΙΔΟΦΥΛΑΓΜΑ παραμένει ταμπού. Κι όσο το ΚΚΕ, ή η εν γένει "αριστερά",  δεν δημοσιοποιεί τα Αρχεία του Εμφυλίου, άλλο τόσο τα θέματα αυτά θα βρίσκονται στο σκοτάδι ή στη διάθεση του κάθε "συγγραφέα" , "συγγραφίσκου" ή "ερευνητή".

Οι παρακάτω , λοιπόν, πολύ ενδιαφέρουσες απόψεις αξίζει τον κόπο να διαβαστούν- Στ.Γ.Κ.]

 

————————————————————————————————————————

1.- Αθήνα 3 -1-2019

Αγαπητέ κ. Σταύρο,

Συχνά διαβάζω την ιστοσελίδα σας, και τις επιστολές των αναγνωστών σας με μεγάλο ενδιαφέρον .Η αλήθεια είναι  πως τώρα τελευταία αξιώθηκα και εγώ να βάλω ίντερνετ ,και έτσι να έχω πρόσβαση στις απόψεις που φιλοξενείτε στην ιστοσελίδα σας .

Από το  1948 έως το 1950 ήμουν και εγώ στην  παιδ/λη «Άγιος Δημήτριος» (Θεσσαλονίκη)  και από το 1950 έως το 1954 στην Παιδόπολη «Καλή  Παναγία» Βεροίας .

Δυστυχώς δεν μπορώ να θυμηθώ τόσες λεπτομέρειες που θυμάστε εσείς και άλλοι παιδοπολίτες που επισκέπτονται και γράφουν στην ιστοσελίδα σας. Με μερικούς έχω επαφή και τακτικά πίνουμε το καφεδάκι μας. Ιδιαίτερα με τον Λ. Γ., Κάθε φορά που έρχεται ο Λέον  στην Αθήνα θα συναντηθούμε και θα θυμηθούμε τα παλιά. Όσα από αυτά μπορούμε . Συναντηθήκαμε και στην παρουσίαση του βιβλίου της κας Χαρίση για την Καλή Παναγιά στην Βέροια.

Κατά την γνώμη μου είναι πολύ θετικό που γράφονται βιβλία γύρω από τις παιδοπόλεις και ανοίγει μια συζήτηση να μαθαίνουν και οι νεότεροι. Επίσης μου έκανε μεγάλη εντύπωση το ποίημα σας που διάβασε η συγγραφέας στο κλείσιμο της εκδήλωσης. Νομίζω ότι ήσαστε ένας  πραγματικός  ποιητής.

Με την ευκαιρία αυτού του σημειώματος θα ήθελα να  σας καταθέσω  κάποιες σκέψεις μάλλον γενικές.   Όπως σας γράφω δεν θυμάμαι πολλές λεπτομέρειες πέρα από το πότε πήγα, πότε έφυγα, την ομαδάρχισσα μου την κ. Εύα, μετά την κα Αλίκη Πολιτίδου, την ομάδα μου το  Βίτσι, το ηρωικό όπως το λέγαμε, την αρχηγό μας την κ. Άννα Παπαδοπούλου και τον γάμο της, το ατύχημα την ημέρα της Ζωοδόχου Πηγής,  την επίσκεψη της Φρειδερίκης, μια εκδρομή στην Έδεσσα, την βερικοκιά μπροστά στην βρύση κ.λ.π.   Από  συζητήσεις  που έχω κάνει  με  παλιούς  τροφίμους στην Βέροια και εδώ στην Αθήνα κατέληξα στο συμπέρασμα ότι πολύ λίγα γνωρίζουμε γύρω από αυτό το ιστορικό γεγονός των παιδουπόλεων, δηλαδή ότι γνωρίζουμε, είναι μόνο ότι αφορά την Καλή Παναγιά ή για κάποια  άλλη Παιδόπολη που για ένα χρονικό διάστημα διαβιώσαμε εκεί.

Και έτσι αποφάσισα να συμπληρώσω τα κενά της μνήμης και της γνώσης και όχι των αναμνήσεων πάνω σε αυτό το θέμα, όσο μπορώ βέβαια γιατί αυτό στην ηλικία μας δεν είναι και τόσο εύκολο. Οι πηγές στις οποίες κατέφυγα είναι οι μελέτες των ερευνητών δηλ. βιβλία , αρθρογραφία, πρακτικά  συνεδρίων, πτυχιακές, και διατριβές ,  επισκέψεις σε βιβλιοθήκες και αρχεία  κ.λ.π  . Δυστυχώς τα αρχεία του εράνου κατά την καθηγήτρια κ. Τ. Βερβενιώτη είναι εγκιβωτισμένα στα Γ.Α.Κ και δεν υπάρχει πρόσβαση ώσπου να ψηφιοποιηθούν. Και όταν με το καλό γίνει αυτό, το τι θα βρεθεί μετά τις δύο πυρκαγιές- η μία παραμονές της αναχώρησης της Βασιλικής οικογένειας μετά το δημοψήφισμα του 1974, και η άλλη την παραμονή των εκλογών του 1981- μόνο ένας θεός ξέρει.

Το  σίγουρα είναι ότι δεν θα βρεθεί ολόκληρο το αρχείο.

Όπως  γνωρίζετε η Καλή Παναγιά ήταν μια από τις 54 παιδοπόλεις και ήταν μαζί με του Ζηρού  μόνες που κατασκευάστηκαν και εξοπλιστήκαν εξ, ολοκλήρου από τον Ερυθρό Σταυρό Ελβετίας. Συγκεκριμένα η Καλή Παναγιά  έκανε έναρξη  λειτουργίας την  16-12-1950  και  πήγαμε  180 παιδάκια από τον Αγ. Δημήτριο της Θες/νίκης, ουσιαστικά ξεκίνησε το1951.  Και επειδή προοριζόντανε για πρεβαντόριο ήταν κάπως ανεκτή. Προφανώς  συνέβαλε ο έλεγχος και η παρακολούθηση από το κομιτάτου του Ελβετικού Ερ. Σταυρού. Οι πιο πολλές παιδοπόλεις ήταν θερινές κατασκηνώσεις του Π.Ι.Κ.Π.Α  Στην Αθήνα όλη η ανατολική Αττική,  8 τον αριθμό,  ήταν  κατασκηνώσεις και άλλες 8 ιατρεία του Π.Ι.Κ.Π.Α. Ακόμη και η Αγ. Τριάδα Θες/νίκης  και η της Ρόδου ήταν θερινές κατασκηνώσεις.  Πολλές άλλες ήταν κατασκηνώσεις προσκόπων  κ.λπ. Ακόμη νοικιάστηκαν αποθήκες όπως του Βόλου. Η Αγ. Ειρήνη  στεγαζόταν σε ένα λαμαρινένιο  στρατιωτικό  ΤΟΛ, όπως ΤΟΛ ήταν και το σχολείο της Αγ. Τριάδας.Της  δε Καβάλας ένα εγκαταλειμμένο γηροκομείο …

Ποιός ήταν ο σκοπός της ίδρυσης των παιδοπόλεων;  Κατά την Φρειδερίκη, η περισυλλογή και περίθαλψη ορφανών και απόρων παιδιών. Όλο το κείμενο υπάρχει στο ραδιοφωνικό μήνυμα έκκληση της 20 Ιουνίου του 1947.    Όμως  διαφορετική είναι η εκτίμηση πολλών  ερευνητών  πχ. του κ. Ζαν Μευνώ καθηγητή στο πανεπιστήμιο των  Παρισίων.  Στην μελέτη του -  «Οι πολιτικές δυνάμεις στην Ελλάδα»-   σελ.341, γράφει: η διαχείριση του Ιδρύματος προσφέρει στην Μοναρχία την δυνατότητα να δημιουργήσει με δαπάνη που καλύπτεται από τους Έλληνες φορολογούμενους μια διπλή πελατεία Εκείνη που αποτελούν τα πρόσωπα που μισθοδοτούνται στους διάφορους τομείς δράσεως του Ιδρύματος, και εκείνη που δημιουργείται από όσους ωφέλησαν οι απλοχεριές του οργανισμού σε όλες τις περιφέρειες τις χώρας .Με λίγα λόγια το Ίδρυμα της Βασίλισσας είναι κατά κάποιο τρόπο η υπηρεσία διαφημίσεως και δημοσίων σχέσεων του στέμματος, το οποίο φορτώνει το κόστος της επιχείρησης αυτής στους πολίτες. Αν προσθέσουμε ότι η επιλογή των ωφελουμένων δεν γίνεται ανεξάρτητα από την κομματική των τοποθέτηση, παράδειγμα η αποστολή δεμάτων ιματισμού στους άνδρες των Ταγμάτων Ασφαλείας.

[ Εδώ χρήσιμο είναι για τους νεότερους επισκέπτες σας μια διευκρίνιση τι ήταν τα Τ.Α. Δυστυχώς δεν με παίρνει ο χώρος να επεκταθώ . Μόνο τον όρκο τους θα δημοσιεύσω και νομίζω είναι αρκετό για να βγάλουν  οι αναγνώστες τα συμπεράσματα τους . Στο διαδίκτυο υπάρχει τεράστια βιβλιογραφία και  μπορούν όσοι θέλουν να ψάξουν να μάθουν περισσότερα. Μόνο ο ιστορικός  δρ. Στρατ. Δορδανάς στην αναρτημένη  διατριβή του έχει εννιακόσιες εξήντα σελίδες.

Λοιπόν ο όρκος:

Ορκίζομαι εις τον Θεό τον Άγιο τούτο όρκο ,ότι θα υπακούω απολύτως εις τας διαταγές του ανώτερου Αρχηγού του Γερμανικού στρατού ΑΔΟΛΦΟΥ ΧΙΤΛΕΡ. Κατατεθησόμενος μου υπηρεσίες και θα υπακούω άνευ όρων εις τας διαταγές των ανωτέρων μου. Γνωρίζω καλώς δια μια αντίρρηση εναντίων των υποχρεώσεων μου, τας οποίας δια του παρόντος αναλαμβάνω ,θέλω τιμωρηθεί παρά των γερμανικών αρχών . ( Δρ. Στράτος Δορδανάς Η γερμανική στολή στην ναφθαλίνη)

Το ότι μοίραζε  δέματα στα γερμανοντυμένα τάγματα ασφάλειας μας το επιβεβαιώνει και η  Αλεξάνδρα Μελά, εντεταλμένη κυρία της Βασ. Πρόνοιας, σε μια έκθεσή της ως εξής: «Εχτές με επισκέφτηκε ο κ. Ζόνσον της   Κ.Ε.Α.Ρ  και μού είπε να του συντάξω  ένα κατάλογο  135 οικογενειών,  για να  τους επισκεφτεί  και τους δώσει δέματα, δεν θέλει όμως να είναι  μοναρχο- φασίστες, του έδωσα ένα αέρα που ήταν όλος δικός του. Του ξεκαθάρισα ότι δεν ξεχωρίζουμε τον κόσμο,  την άλλη μέρα ήρθε και πήρε τον κατάλογο».( αρχείο Αλ. Μελά στο ΕΛΙΑ).

Πως μαζεύτηκαν τα παιδιά στις παιδοπόλεις;  Η απάντηση πράγματι  είναι δύσκολη, είναι  ένα σύνθετο και πολύπλοκο θέμα και προς διερεύνηση,  και ας έχουν περάσει τόσα χρόνια .   Όλοι οι ερευνητές πάντως , συμφωνούνε, ότι από τις περιοχές που γειτνίαζαν με περιοχές που ήταν υπό των έλεγχο  των ανταρτών, απομακρύνθηκαν  πληθυσμοί που στο σύνολο έφτασε  κατά τον Ε.Ε.Σ τις 706.086. Αυτό έγινε για τρείς λόγους ,Να στερήσει από τους αντάρτες εφεδρείες, τρόφιμα και πληροφορίες.  Από αυτούς οι 338.084 ήταν αγόρια και κορίτσια κάτω από 18 ετών και από αυτά τα 113.000  παιδιά κάτω των 8 ετών. (Λ. Χασιώτης σελ.134)

Στα ορφανά και άπορα το  1947   προστέθηκαν ή ήταν και παιδιά που απομακρύνθηκα από αυτές τις περιοχές. Η ΟΥΝΕΣΚΟ σε μια έκθεση της  εκτιμά ότι   90.000 από αυτά ζουν σε παραπήγματα και σε σκηνές στις παρυφές των πόλεων ,μόλις 4.000  από αυτά είναι γραμμένα στα συσσίτια . Από  το σύνολο λοιπόν 338.084 παιδιά, μόνο 18.000 κατά την κ. Μελά μετακινήθηκαν σε ειδικές κοινότητες παιδοπόλεις  χωρίς ουσιαστική ειδοποίηση.  Και το 1950 όταν διαλυθήκαν οι 44 από τις 54 παιδοπόλεις έμειναν 2.802  από  113,000  που είχαν ανάγκη, προφανώς δεν συμπεριλαμβάνονται οι 1500 τρόφιμοι της Λέρου, παιδιά ανταρτών,  που συγκεντρώθηκαν από τα στρατόπεδα της Πελοποννήσου.  Στο μέλλον ίσως κάποιος ερευνητής να ασχοληθεί και με αυτά τα  300.000 παιδιά .   (Τασ .Βερβενιώτη)

Για το παιδοφύλαγμα της Φρειδερίκης και πως έγινε,  είναι χρήσιμες δυο μαρτυρίες. Η μία της κ. Αλεξ. Μελά εντελταμένη κυρία του εράνου. Σε μια  έκθεσή της σημειώνει: «Δεν υπάρχει μεταφερθέν παιδί άνευ της προθύμου συγκαταθέσεως των   γονέων του, αλλά οι γονείς αρνούνται να υπογράψουν υπεύθυνη δήλωση συγκαταθέσεως, φοβούμενοι αντίποινα των συμμοριτών».           Χαρακτηριστική επίσης είναι η καταγραφή σε έγγραφο του εράνου ενός τραγικού γεγονότος: «Ο στρατιώτης του εθνικού στρατού {…………………….} εκ του χωρίου Πάλης Ορεστιάδας, όστις έλαβε μέρος εις προηγούμενο παιδομάζωμα {!}  μαζί με τμήματα του εθνικού στρατού, διελθών εκ του χωρίου του αντελήφθη ότι και τα δυο του παιδιά είχαν σταλεί εις Αθήνας. Η γυναίκα του ήτο τόσο έξαλλος, διότι έλαβε και αυτός μέρος εις την αρπαγήν {!} των παιδιών, ώστε απελπισθείς ηυτοκτόνησε».   (καθηγητής Λ. Χασιώτης , «Τα παδιά του εμφύλιου», σελ. 186)

Η μετακίνηση  ενός τόσο μεγάλου όγκου αγροτών δεν ήταν και τόσο αποδεκτή, και λογικό ήταν να υπάρχουν και αντιδράσεις, Πως να αφήσει ο αγρότης όλο του το  νοικοκυριό , ζώα, χωράφια , σπίτι  και  να ζει με το συσσίτιο του Ερ. Σταυρού,  σε παράγκες η σκηνές . Υπήρχαν αντιδράσεις και από κοινοτάρχες και δημάρχους .Σε σημείο που ανάγκασε  τον στρατηγό Τσακαλώτο να δηλώσει όποιος αρνείται να εγκαταλείψει το σπίτι του και το χωριό του να εκτελείται με συνοπτικές διαδικασίες σαν ληστοτρόφος. (Χασιώτης στο ίδιο)

Όμως πέρα από τα ορφανά παιδιά , υπήρχε και μια άλλη κατηγορία παιδιών  στις παιδ/λεις που οι γονείς τους ήταν στο  σιδηρούν παραπέτασμα κατά την επίσημη  ορολογία  της εποχής  ή ήταν εξόριστοι σε Μακρόνησο , Χίο, Αη- Στράτη , Τρίκερι, παιδιά που οι γονείς τους ήταν υπόδικοι για δίκη ,και άλλοι που είχαν κατά δικαστεί σε θάνατο η σε πολυετείς ποινές , αδέλφια εκτελεσμένων, και παιδιά που η ηθική κατάσταση των γονέων τους εγκυμονούσε σοβαρούς κινδύνους για την διαμόρφωση του χαρακτήρα τους λόγο των κοινωνικών φρονημάτων των γονέων των για αυτό έπρεπε πρώτα να εξαγνιστούν (Χασιώτης στο ίδιο σελ.85)

Υπάρχει μια μαρτυρία του κ. Κώστα ( ………) τρόφιμου στις σχολής -παιδ/λης της ΛΈΡΟΥ σε συνέντευξη του στον Ανδρέα  Δενεζάκη , στις 2/3/18,   με ποιό τρόπο εξαγνιστήκανε αυτά τα παιδιά. Λέει:       Εκείνο που δεν μπορώ να τους συγχωρήσω είναι ότι με έκαναν να μισήσω τη μάνα μου και τον πατέρα μου. Τρείς φορές διαπαιδαγώγηση, από δύο ώρες τη φορά σύνολο έξι ώρες κάθε μέρα. Οι γονείς σας είναι εχθροί σας. Εγκληματίες, φονιάδες, εχθροί της πατρίδας. Όταν αποφοίτησα και γύρισα στο χωριό μου, στη Καλαμάτα, κοίταζα γεμάτος μίσος, τη δόλια τη μάνα μου που πάσχιζε να μεγαλώσει τα τρία μικρότερα αδέλφια μου. Τα βράδια δεν μπορούσα να κοιμηθώ. Σκεφτόμουν τρόπους να την σκοτώσω. Τόσο μίσος. Στο τέλος σηκώθηκα και έφυγα για την Αθήνα μη τυχόν και μέσα στη τρέλα μου τελικά την σκότωνα και γινόμουν και φονιάς. Αργότερα, μέσα στο καμίνι της βιοπάλης στην Αθήνα, άρχισε να καθαρίζει η θολούρα στο μυαλό μου, άρχισα να βλέπω τον πραγματικό κόσμο γύρω μου. Μου πήρε λίγα χρόνια αλλά στο τέλος συνειδητοποίησα τι μου είχαν κάνει. Δεν θα τους συγχωρήσω ποτέ. .   (ημεροδρόμος)

Από το αρχείο της Α. Μελά αυτή η πρόχειρη  κατάσταση Παιδοπόλεων όπου υπήρχαν  αυτής της κατηγορίας παιδιά:

1) Αγ. Γεώργιος παιδιά ανταρτών  2,από Σουφλί    2) Αγ. Σωτήρας Αγρινίου παιδιά ανταρτών 20,  3)Αγ. Κων/νος  2. Παιδιά, 4) Ποσειδωνία ολίγα  παιδιά ανταρτών , 5)Αγ. Ελένη 32 παιδιά,  6) Αγ. Ανδρέας Σύρου, ολίγα παιδιά ανταρτών , 7) Νησί Ιωαννίνων 2 παιδιά,  8)Αγ. Ελευθέριος Στυλίδας 98 παιδιά ανταρτών,  9) Θεοτόκος Ρόδου  18 παιδιά    10) Αγ. Παύλος Καστρί  26 παιδιά ανταρτών,  4  αδελφοί εκτελεσμένων, 7 αδελφοί ανταρτών,  2 οι  γονείς στην εξορία .

Ο κατάλογος δεν πρέπει να είναι πλήρης γιατί  π.χ. Στην Κ. Παναγιά είναι καταγραμμένοι δεκάδες παιδιά  που οι γονείς τους γενικά ήταν αντάρτες η είχαν κάποιον συγγενή στο βουνό η στο σιδηρούν παραπέτασμα .Θα έλεγα για δύο ονόματα τον καθηγητή  Γ. Ατζακά και τον Κ. Τραγανό. Βεβαίως γνωρίζω και άλλους αλλά αυτοί οι δύο αναφέρονται ονομαστικά γιατί έχουν δώσει συνεντεύξεις.     Νομίζω και σεις έχετε γνωρίσει πολλούς ,και μάλιστα έχετε  κουμπάρο από αυτή την κατηγορία.  Κατά την κ. Μαντώ Νταλιάνη παιδοψυχίατρο καθηγήτρια σε πανεπιστήμιο της Σουηδίας στην εικοσαετή μελέτη της για τα παιδιά του εμφυλίου  του 1947 -49 , καταγράφει ότι από τις φυλακές Αβέρωφ  αποχωρίστηκαν από τις μανάδες τους που δεν  δέχτηκαν να κάνουν δήλωση μετανοίας  98 αγοράκια και  89 κοριτσάκια από ενός  έως έξη ετών Πολλά  από αυτά καταλήξανε στις παιδοπόλεις και άλλα τα έδωσαν οι μάνες σε ανάδοχες οικογένειες φοβούμενες ότι στα Βασιλικά ιδρύματα θα γινόταν προσπάθεια να τα στρέψουν εναντίον των .Από τις  αφηγήσεις των, ενήλικες πια, εκφράζονται  θετικά για Αγ. Γεώργιο Καβάλας και Αγ. Ανδρέα στο Καλαμάκι , ομόθυμα αρνητικές είναι για  την Καλή Παναγιά ,που  σημαίνει ότι κάποια παιδιά ήταν και στην Καλή Παναγιά (Μαντώ  Νταλιάνι, «Παιδιά στην δύνη του εμφυλίου»,  σελ.23 εκδότης Μουσείο Μπενάκη)

Για το πώς αποχωρίστηκαν τα παιδιά  από τις   μανάδες τους  στην εξορία γράφει η Στάσα  Κεφαλίδου γυναίκα του πρόεδρου του δικηγορικού συλλόγου Θες/νίκης και εξόριστη στην Χίο, στο βιβλίο (Στρατόπεδα  Γυναικών σελ.63.) : «Το καλοκαίρι του 1948 ένα στρατιωτικό όχημα σταμάτησε μπροστά στην πύλη του στρατοπέδου. Τα μεγάφωνα ανακοινώνουν ήρθε διαταγή όσα παιδιά  είναι πάνω από πέντε χρονών οι κρατούμενες να τα ετοιμάσουν γιατί θα πάνε στις παιδοπόλεις της Φρειδερίκης. Οι μάνες τραβάνε τα μαλλιά τους και  δέρνονται, τα Παιδιά τρομαγμένα κλαίγοντας κρεμιούνται πάνω τους για να τα προστατέψουν.  Εφτακόσια στόματα  καταριούνται τους χωροφύλακες. Δέκα έξη κοριτσάκια και έξη αγοράκια φορτώθηκαν όπως –όπως στο στρατιωτικό όχημα προς άγνωστη κατεύθυνση.  Ο μάνες γνωρίζουν ότι είναι ένας εκβιασμός για να κάνουν δήλωση μετανοίας ,αυτό που δεν γνωρίζουν  είναι πότε θα τα ξαναδούν.  Η ίδια τύχη  περιμένει και τα υπόλοιπα,  στους  τόπους εξορίας στο  Τρίκερι, στον Αι Στράτη ,στην  Μακρόνησο».

Μετά το 1950 και όταν έκλεισαν οι  44 παιδοπόλεις  και τον επαναπατρισμό των παιδιών για το χωριό τους, πριν φύγουν έδιναν τον εξής όρκο: « Βασίλισσα μητέρα μου. Σου υπόσχομαι να τιμήσω και να αγαπήσω το σπίτι που μου χάρισες ( αναφέρεται στο σπίτι του παιδιού) να είμαι πιστός στον Θεό και στον Βασιλιά μου, να γίνω καλός Έλλην καλός πολίτης και καλός αγρότης, να αφοσιωθώ στην γη του χωριού μου, και να δουλεύω  πάντα για το καλό της πατρίδας. Μάρτυς  μου ο Θεός».

Οι παιδοπόλεις τον πρώτο καιρό επανδρώθηκαν με μεσαία στελέχη κύρια, από τους  οδηγούς, τις χριστιανικές ενώσεις ,τους προσκόπους, την λέσχη εργαζόμενου κοριτσιού και άλλα παρεμφερή  σωματεία. Το κατώτερο συνήθως από την τοπική κοινωνία. Από την τοπική κοινωνία ήταν και η εφορευτική επιτροπή, συνήθως ο Μητροπολίτης, ο Νομάρχης ο διευθυντής της Εθν. Τράπεζας και κάνα δυο κυρίες του κατηχητικού. Στην εγκύκλιο αρ. 25 του Κεντρικού Συμβουλίου περιγράφονται τα προσόντα των υπαλλήλων, Μέσα σε όλα τα πιστοποιητικά έπρεπε να προσκομίσει ο/η αιτών και πιστοποιητικό κοινωνικών φρονημάτων,  αλλά επειδή το πιστοποιητικό μπορεί να ήταν και πειραγμένο, υπέβαλαν και υποχρεωτική δήλωση νομιμοφροσύνης σε έντυπο με καθορισμένες ερωτήσεις  της υπηρεσίας του εράνου. (αρχ. Ζαλοκώστα )

Στο προσωπικό έχουν καταγραφεί   τουλάχιστον 4 Συνταγματάρχες , ένας λοχαγός, και ένας  χωροφύλακας

Αρχηγοί παιδοπόλεων: Δημήτριος Παπαδημητρίου ,     Ανδρέας Γερανός η Γερμανός ,    Κόντης της Ρόδου ,  της Λέρου ήταν χωροφύλακας      Η Άννα Παπαδοπούλου, η αρχηγό της Κ. Παναγιάς έλεγε ότι  ήταν γυμνάστρια.

Η στρατικοποίηση  δεν αφορούσε μόνο τα παιδιά αλλά και το προσωπικό . Ποινές υπήρχαν και για αυτούς ,επίπληξη ,αναφορά στην ημερήσια διαταγή ,όπως λέμε στην σέντρα ,επιβολή προστίμου, απόλυση. Στην διατριβή του ο κ.Ν. Καραγιανακίδης γράφει ότι στην Παιδόπολη Καβάλας μόνο σε ένα χρόνο έπεσαν πρόστιμα 600.000 δραχμών    (στο διαδίκτυο)  .

Η στολή του προσωπικού ήταν ομοιόμορφη: στρατιωτικό  χιτώνιο,  φούστα ,η αρχηγός τρία σιρίτια και μια χρυσή ταινία,  υπαρχηγός δύο σιρίτια και μια ταινία και ούτω κάθε εξής . Η Έλλη Γεωργίτσα, αρχηγός της Αγίας. Τριάδας Θεσσαλονίκης στο ημερολόγιο της γράφει: «Την διαπαιδαγώγηση των παιδιών την κάλυψε η ανθούσα Χριστιανική Ένωση Θες/νίκης με 72 κυρίες και δεσποινίδες  από 7 χριστιανικά σωματεία του μετέπειτα μητροπολίτη κ. Λεωνίδα Παρασκευόπουλο. Αναφέρεται στο γνωστό χουντικό  που από συνταξιούχο ιεροκήρυκα, η χούντα μέσω της αριστίδην Συνόδου τον έκανε Μητροπολίτη Θεσσαλονίκης στην θέση του Παντελεήμων. Αποκαλούσε δε τον Παπαδόπουλο ,Σωτήρα του Έθνους, ευλογημένο του Θεού. Για την Δέσποινα έλεγε. Στην Ελλάδα έχουμε δύο Παναγιές μια στον ουρανό και μία την κ Προέδρου. Τα δε κηρύγματα του στην Υ.Ε.Ν.Ε.Δ  έμειναν παροιμιώδη για την γλίτσα προς τους χουντικούς.(Στέλιο με ακούς κ.λπ.)

Σε μια  επίσκεψη του στρατηγού Κλ. Μπουλαλά στην  ίδια παιδ/λη τα παιδιά παρουσιάστηκαν άψογα κατά την αρχηγό κ. Γεωργίτσα ως εξής, προφανώς μετά την διαπαιδαγώγηση του κ. Μητροπολίτη:  Στράτος Τριανταφύλλου,  ετών 11 χωρίον Μαυροχώριον, διατάξτε        Ηλίας  Πλούμης, ετών 12, χωρίον Λέχοβο, διατάξτε . κ.λ.π

Στην ομιλία του ο στρατηγός κ. Κλ. Μπουλαλάς κατά την διάρκεια της αποχαιρετιστήριας τελετής του επαναπατρισμού προτρέπει τα παιδιά τώρα που θα πάνε στο  χωριό να μεταφέρουν αυτά που έμαθαν στις παιδουπόλεις . Προφανώς θα εννοεί τα κηρύγματα για τον Θεό ,τον Βασιλιά , την Πατρίδα στους συγχωριανούς τους ,τα οχτάχρονα και δεκάχρονα. !!!

Σχετικά με  την Καλλιόπη Μουστάκα ,αρχηγού της Παιδ/λης Βόλου και το ημερολόγιο της που γράφτηκε το 1948 και  έγινε αφορμή να γραφτή αυτό το σημείωμα, έχω να παρατηρήσω τα εξής .Το κύρος της και η αξιοσύνη της χρησιμοποιείται από πολλούς σαν γενικός κανόνας και σαν άλλοθι για τους αρχηγούς των Παιδ/λεων . Η κα Μουστάκα ήταν η εξαίρεση και μάλιστα η μοναδική όσο ν αφορά την παιδαγωγική της επάρκεια. Ήταν η μόνη που είχε πτυχίο Φιλοσοφικής.   Εκείνο που παρουσιάζει το μεγάλο ενδιαφέρον  όμως είναι  οι επισημάνσεις και παρατηρήσεις της  για την συγκεκριμένη Παιδ/λη που επιμελώς προσπερνιούνται από διάφορους μορφωμένους νομικούς, υμνητές του δικτάτορα και φασίστα Μεταξά όταν αναφέρονται σε αυτήν .  Γράφει λοιπόν η αρχηγός συνοπτικά. Το πρόγραμμα και η επιθεώρηση σαν θεωρία και πράξη στα στελέχη είναι άγνωστη. Η παιδ/πολη δίνει εικόνα ασύλου και απελπισίας .Το προσωπικό δεν έχει ιδέα για το έργο που ανέλαβαν . Αν ήταν στο χέρι μου θα τις είχα απολύσει.  Οι θάλαμοι  ιδίως ο ένας μοιάζουν με φυλακές. Τα παιδιά το μόνο που ξέρουν είναι να συντάσσονται , είναι παιδιά γέροι !!!  Τα παιδιά ζουν σε μια κατάσταση μοιρολατρικής υποταγής, τα παλτά και πουλόβερ είναι τόσο κατεστραμμένα που αναγκάστηκα να προσλάβω  μπαλωματού ,τα  κόβουμε και τα μπαλώνουμε . Το συμβούλιο μου στέλνει κάτι ανίδεες κυρίες και σνομπ κοπέλες με το πλεχτό και το μαγιό τους, το μόνο που τους ενδιαφέρει είναι, αν το φαγητό είναι καλά σερβιρισμένο. (Αρχειοτάξιο , τεύχος 10, σελ. 186,  Τ. Βερβενιώτη)

Όσο για το ημερολόγιο της Έλλης Γεωργίτσα δεν είναι και τόσο αξιόπιστο,  με δεδομένο ότι γράφτηκε με καθυστέρηση τριάντα χρόνια ,δύσκολα  μπορεί κάποιος να το πει ημερολόγιο. Το καταλαβαίνει  και η ίδια , και για να  πείσει για την αγνές της προθέσεις στον πρόλογο της μας ενημερώνει ότι δεν πρόκειται για αναδρομικούς στοχασμούς, ούτε για αποτίμηση εκ των υστέρων καταστάσεων . (φαντάζομαι και σεις θα έχετε συναντήσει μαρτυρίες που  χτίστηκαν εκ των υστέρων επεξεργασμένες από την πορεία στην ζωή μας και εκ των υστέρων αποτιμήσεις .)

Δυστυχώς δεν έχουμε γραπτές μαρτυρίες παιδιών που να γράφτηκαν  εκείνη την εποχή, όμως υπάρχουν πολλά  γράμματα στο περιοδικό Παιδόπολις. θα επανέλθω για αυτά τα γράμματα σε άλλο  σημείωμα Θα ήθελα να γράψω  δυο λόγια για το φαί, αλλά εσείς τα γράψατε τόσο  ωραία, για τους λουκουμάκιδες που έκαναν διαμερίσματα κλέβοντας το φαί των παιδιών .Αλλά δεν μπορώ να αποφύγω τον πειρασμό να καταθέσω ένα  γεγονός, στην Παιδόπολη  Απόστολος Παύλος της Λάρισας  ο μάγειρας για να διαμαρτυρηθεί  σε μια επίσκεψη της  Φρειδερίκης φύτεψε τις ρέγκες στον κήπο !!!,για να της δήξει ότι το φαγητό δεν ήταν πάντα αυτό που της παρουσίαζαν.

Αγαπητέ κ. Σταύρο,

μια και μιλάμε για Παιδ/λεις  θα ήταν χρήσιμο για  τους αναγνώστες σας δύο λόγια για την Φρειδερίκη. Στο ερώτημα ποια ήταν η Φρειδερίκη,  θα έλεγα με λίγα λόγια ότι ο βίος  και  η πολιτεία της είναι γνωστή στον Ελληνικό Λαό. Και ιδιαίτερα την περίοδο 1960 – 68 τότε που ανεβοκατέβαζε τις κυβερνήσεις  ( όρκιζε και τον Παπαδόπουλο) λες και ήταν υπάλληλοι της .

Για αυτό  και αποφάσισε στο δημοψήφισμα με 74%  να τους στείλει  όλους μαζί στο καλό. Αλλά υπάρχει και ένα άλλο  ερώτημα ποίες ήταν οι πολιτικές πεποιθήσεις της Φρειδερίκης ?,γιατί και οι βασιλιάδες όπως γνωρίζεται έχουν άποψη, βέβαια αυτή παραείχε. Ορισμένες επισημάνσεις για τους αναγνώστες σας .Από μικρή εντάχθηκε  στην νεολαία του Χίτλερ , είναι γνωστή φωτογραφία της που την δείχνει με στολή της φασιστικής νεολαίας μαζί με τα αδέλφια της ( λέγεται ότι την κυκλοφόρησαν οι Άγγλοι ) Αργότερα εντάχθηκε στην φασιστική νεολαία του δικτάτορα Μεταξά. Στις 8 Δεκεμβρίου του 1938 δημοσιεύεται στην εφημερίδα της κυβέρνησης Μεταξά Βασιλικό Διάταγμα που την ανακηρύσσει γενικό διοικητή των σχηματισμών θηλέων  και την αδελφή του Παύλου Ειρήνη  γεν. επιθεωρητή της φασιστικής νεολαίας του Μεταξά Ε.Ο.Ν.( περιοδικό  ΝΕΟΛΑΙΑ  βιβλιοθήκη του  ιδρ. Εθνικής τραπέζης) σημειωτέων ο Παύλος ήταν Ίδη αρχηγός της Φασιστικής  Νεολαίας , δηλ. όλη η οικογένεια συμμετείχε ενεργά στην φασιστική δικτατορία του Μεταξά . Πολλοί γνώριμοι από εκείνη την εποχή αξιοποιήθηκαν αργότερα, όπως ο διευθυντής   της φασιστικής Ε.Ο.Ν  Άγγελος Μεταξάς,   το  1950 τον έκανε αρχισυντάκτη του περιοδικού Παιδόπολις το οποίο και αργότερα  και του το παραχώρησε ,από τότε κράταγε η φιλία τους. (αρχείο Μελά ) Ο εν λόγο κύριος ήταν επίσης εκδότης της Ζωής, και γραμματέας σύνταξης της φαλαγγίτικης φασιστικής επιθεώρησης. (Ελληνικός Νεανικός Τύπος 1936- 41 Αγ. Πανοπούλου σελ.223) Ακόμη τους υπουργούς του Μεταξά Μανιαδάκη και Γεωργακόπουλο  τον  πρώτο τον έκανε Πρεσβευτή  στην Αργεντινή τον δεύτερο   πρόεδρο του Ε.Ε.Σ.

Τελειώνοντας δεν πρέπει να μας διαφεύγει ότι όσο ήταν μητέρα όλων των παιδιών της Ελλάδος δεν είπε ούτε μια λέξη συμπόνιας για τις ωμότητες  των συμπατριωτών της φασιστών. Για παράδειγμα, για τα παιδιά που έκαψαν οι Φασίστες μέσα στην εκκλησία μαζί με τις μανάδες τους στα Καλάβρυτα ,την εξαφάνιση ολόκληρων χωριών, στην  Κάνδανο .Το ολοκαύτωμα του Διστόμου, την ισοπέδωση του λέχοβο δύο φορές  ,μαζί με τον διαβόητο δοσίλογο Πούλο, του Κομμένο, για τα μπλόκα   Κοκκινιάς, της Καλογρέζας, του Πικερμίου, για τους 120 κρεμασμένους στην πλατεία ΑΓ. Παρασκευής Αγρινίου. Για τα απορφανισμένα  παιδιά των 700 εκτελεσμένων του μπλοκ 15 του στρατοπέδου Χαϊδαρίου ,Για την οικονομική και διατροφική λεηλασία της χώρας από τους φασίστες πατριώτες της που μόνο στην Αθήνα τον χειμώνα του 41 οδήγησε 45.000 αθηναίους στον θάνατο ,που  φυσικά η πλειοψηφία τους ήταν παιδιά .

Ευχαριστώ για την φιλοξενία και καλή Χρονιά,

 

Βαγγέλης Παλάσκας, Ένας  παλιός  συγκάτοικος  του 1948

Ελπίζω σύντομα και πάλι να μιλήσουμε  στο τηλέφωνο.

Έβγαλα τα εισαγωγικά γιατί δεν τα αναγνώριζε το σύστημα ,και έγιναν κάποιες φραστικές διορθώσεις.  Το άρθρο της Καθημερινής νομίζω είναι αποσπασματικό και δεν μπορεί να αποδώσει την άποψη του κ. καθηγητή , έχω το βιβλίο του , και μάλιστα έχω κάνει εκτεταμένη χρήση στο παρόν σημείωμα .    Έχω στην κατοχή μου πολύ φωτογραφικό υλικό , και όπως γράφω στην αρχή,  μια ολόκληρη βιβλιοθήκη πάνω σε αυτό το θέμα πχ. Έχω τον κανονισμό των παιδουπόλεων τον γνήσιο όχι ανατύπωση , τα  τεύχη του περιοδ. Παιδόπολις, τα υλικά του πρώτου συνεδρίου των Αρχηγών κ.λπ.. .Για κάθε πληροφορία  και βοήθεια για αυτό το θέμα είμαι στην  διάθεσή σου.

————————————————————-

ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ ΣΥΝΤΑΚΤΗ ΙΣΤΟΣΕΛΙΔΑΣ (Στ.Γ.Κ.):

-Στις 22 Νοεμβρίου 1974 προκηρύχθηκε δημοψήφισμα (ΦΕΚ Α΄ 353) και στις 8 Δεκεμβρίου του ίδιου έτους διεξήχθη στην Ελλάδα για τη μορφή του πολιτεύματος μεταξύ Βασιλευόμενης και Αβασίλευτης Δημοκρατίας.

Το αποτέλεσμα του δημοψηφίσματος ήταν 69,2% υπέρ της Αβασίλευτης Δημοκρατίας

-Οι «μαυρισμένες» στην επιστολή λέξεις είναι του επιστολογράφου.

 

 

 

———————————————————————————————————————–

———————————————————————————————————————–

 

 

2.- Αυτή είναι η αλήθεια για τις Παιδοπόλεις!…

Από  “Kαθημερινός Τύπος»,  12 Μαΐου 2014 (ηλεκτρονική εφημερίδα)

 

Του ΑΝΤΩΝΗ Ν. ΒΕΝΕΤΗ

 

Τα «Ι.Θ.» (Ιστορικά Θέματα) του Ιανουαρίου 2014 αναφέρονται στις παιδοπόλεις της Φρειδερίκης, με την συντάκτρια του κειμένου να θεωρεί προδήλως ως αλάθητα δεδομένα τους μύθους, τις προκαταλήψεις και τις ιδεοληψίες της Αριστεράς, τα οποία αναπαράγει, θα έλεγα, άκριτα και λίαν επιπολαίως.

Ο υποσημειούμενος υπήρξε επί επταετία τρόφιμος αυτών και δικαιούται φρονώ να καταθέσει λίαν συνοπτικά τις εμπειρίες του. Στην παιδόπολη Ζηρού βρέθηκα με αίτηση του πατέρα μου, ενώ – προηγουμένως – βρέθηκα βιαίως μαζί με τη μητέρα μου και την αδελφή  μου  στην  Αλβανία  και  Ουγγαρία  (1948-1954), όμηρος των ανταρτών του Δ.Σ.Ε. Θυμάμαι τα τραγούδια στο χωριό «Μπελογιάννης»:

-«Αχ Μόσχα εσύ, για σένα χτυπά με χαρά του λαού η καρδιά».

Στις παιδοπόλεις:

«Την ελληνική σημαία μάνα μου την αγαπώ».

Τις εμπειρίες μου από τις παιδοπόλεις θα τις χαρακτήριζα θετικές. Βρήκαμε καλές συνθήκες ζωής, υγιεινής, διατροφής, εκπαίδευσης και καλής συμπεριφοράς από το προσωπικό. Θα παραθέσω όμως πολύ συνοπτικά μαρτυρίες παιδιών, ακόμα και ανταρτών του Δ.Σ.Ε., που βρέθηκαν στις παιδοπόλεις, πάντοτε κατόπιν αιτήσεως του κηδεμόνος.

Ο Σταύρος Mπάκας από το χωριό Γολά Θεσπρωτίας, ο αντάρτης πατέρας του πέθανε ως πολιτικός πρόσφυγας στην Πολωνία και ο ίδιος διετέλεσε μέλος του ΚΚΕ επί 12ετία. «Οι εργαζόμενοι στην παιδόπολη από την αρχηγό της κ. Κατίνα, τις ομαδάρχισσες, τους δασκάλους μας… ήταν άψογοι… και δεν προσπάθησαν ποτέ κανείς να μας πληγώνει με ύβρεις και προπαγάνδα… Την τότε βασίλισσα Φρειδερίκη που έκανε τα ιδρύματα και τον ελληνικό λαό, που με το υστέρημά του μας μεγάλωσε και μόρφωσε, ευγνωμονώ».

Η Αγγελική Πάζιου – Τζιώκα, από τα Τοπόλιανα Ευρυτανίας, κόρη αντάρτη του Δ.Σ.Ε. με εννέα παιδιά από τα οποία τέσσερα στο αντάρτικο και πέντε τρόφιμοι παιδοπόλεων της Βασιλικής Πρόνοιας, γράφει: «Το προσωπικό (της παιδόπολης) γνωρίζοντας ότι όλα τα παιδιά που ήταν εκεί (παιδοπόλεις) ήταν άλλα ορφανά, άλλων οι γονείς ήταν αντάρτες πάνω στα βουνά… Γι’ αυτό ήταν πολύ στοργικοί μαζί μας, προσπαθούσαν να μας κάνουν να ξεχάσουμε το δράμα μας… με έκανε να αισθανθώ για μιαν ακόμα φορά απέραντη ευγνωμοσύνη για τη βασίλισσα Φρειδερίκη, που είχε την έμπνευση να συγκεντρώσει τόσες χιλιάδες ελληνόπουλα υπό την προστασία της και να έχουμε άριστη επίβλεψη και τέλεια διατροφή. («Το Ηλιοβασίλεμα της ξενιτιάς», Μελβούρνη 2004).

Ο ομότιμος καθηγητής της Νεοελληνικής Φιλολογίας στο Πανεπιστήμιο του Στρασβούργου Αστέριος Αργυρίου διηγείται: «Βρήκα στην παιδόπολη (1948) πολύ ανθρώπινες συνθήκες. Καταρχήν εξασφαλίσαμε ψωμί να φάμε, γλυτώσαμε από τη δυστυχία και πείνα, άλλα παιδιά γλύτωσαν και από το θάνατο, καθώς έρχονταν από περιοχές όπου οι αιματηρές μάχες δεν είχαν σταματήσει… Δεν μας έκαναν πλύση εγκεφάλου ούτε ήρθε κανείς να μας πει ότι οι αντάρτες που ήταν έξω είχαν «δόντια λύκου» και «μαχαίρια γεμάτα αίματα. Ποτέ δεν ασκήθηκε ψυχολογική βία ή άλλος επηρεασμός…».

Ο Θανάσης Κεσκινίδης στο «Βήμα» της 24.1.2007: «Στην παιδόπολη βρήκα θαλπωρή, αγάπη, άφθονη τροφή… και το πιο σημαντικό, εκπαίδευση. Κάθε χρόνο στις εισαγωγικές εξετάσεις στα Α.Ε.Ι. οι παιδοπολίτες φιγουράρουν στις πρώτες θέσεις».

Εξ άλλου, το προσωπικό των παιδοπόλεων απαρτίστηκε από άτομα υψηλού επιπέδου, όπως η φωτισμένη παιδαγωγός Καλλιόπη Μουστάκα, συνεργάτιδα του πρωτοπρεσβύτερου Γ. Πυρουνάκη και του Ε. Παπανούτσου, η οποία αρθρογραφούσε στο «Βήμα» μέχρι το θάνατό της το 1978 (βλ. Αρχειοτάξιο 2008).

Στα περιοδικά που εξέδιδε η «Βασιλική Πρόνοια» και τα οποία διενέμοντο στους τροφίμους, συνηργάζοντο γνωστοί αριστεροί όπως ο Μποστ, η Σοφία Μαυροειδή – Παπαδάκη, ακόμα νομίζω και ο αδελφός του Άρη Βελουχιώτη, Μπάμπης Κλάρας.

 

 

Και όπως έγραψε ο Δρ. Φιλοσοφίας Κρίτων Ζωάκος «Η Ελλάδα των Παιδοπόλεων δεν με πλήγωνε – αντίθετα- επούλωνε τις πληγές μου».

Την μνήμη επομένως της Φρειδερίκης για τη συγκεκριμένη δραστηριότητά της, δεν την υπερασπίζονται βεβαίως ούτε οι «Ηρακλείς του Στέματος» ούτε οι θαυμαστές της λενινιστικής ηθικής (το να λέμε την αλήθεια είναι μια αστική προκατάληψη), αλλά οι χιλιάδες τρόφιμοι των παιδοπόλεων και ιδίως οι γιοι και οι θυγατέρες των ανταρτών του Δ.Σ.Ε. που πέρασαν από τις παιδοπόλεις και φρονώ ότι μεγαλύτερος έπαινος για τη νεκρή βασίλισσα δεν μπορεί να υπάρξει.

 


4 Σχόλια

  1. τασος σταυροπουλος

    Με αναφορα σου και μονον στον Κ. Ζωακο η αντικειμενικοτητα σου παει περιπατο.Για να μας πεισεις τον βιτριναρεις με το Δρ. της φιλοσοφιας-δεν τον αμφισβητω αλλα δεν με πειθει με τα οσα πρεσβευει.Δεν μας λες πως εκει στα ξενα ο ανθρωπος εκμεταλλευεται τον νοστο των ομογενων μας.Εχει δημιουργησει μια ευπεπτη σαλατα για τους εκει Ελληνες. Ελληνορθοδοξια βασιλευομενη δημοκρατια και πατριδα-οι αλλοι ειναι χωρις.Αυτος παντως περναει καλα.Τωρα αν υπαρχει καποιος σημερα να τα πιστευει-οχι κινουμενος απο συμφεροντα-τοτε εχει μεγαλη εμπαθεια για την ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ. φιλικα τασος

  2. Πόση δημοκρατικότητα κρύβει η άποψη σου περί αντικειμενικότητας, όταν λες πως «πάει περίπατο» και μόνον η αναφορά του κ. Αντ. Βενέτη σε ένα λαμπρό επιστήμονα Παιδοπολίτη που εργάζεται στις ΗΠΑ και έχει αγωνιστεί πολύ για να σπουδάσει;

    Αν η παράθεση διαφορετικών απόψεων, δεν χαρακτηρίζει το πνεύμα της δημοκρατίας, τότε αγνοούμε μάλλον ηθελημένα αγνοούμε το βαθύτερο νόημά της- ή πιο απλά δεν μας αρέσει η πολυφωνία.
    Το ότι δεν συμφωνείς με αυτά που «πρεσβεύει» ο Κρίτων είναι δικαίωμά σου, αλλά δεν είναι δικαίωμά σου η «απαγόρευση» της έκθεσης των όποιων απόψεων, έστω και μη αρεστών.
    Εμείς δεν λογοκρίνουμε, ούτε έχουμε προτιμήσεις επειδή οι σχολιογάφοι τυχαίνει να είναι και παιδικοί μας φίλοι,
    Επιδιώκουμε τον διάλογο, με σοβαρά επιχειρήματα και μόνο.

    Φιλικά

    Στ.Γ.Κ.

  3. τασος σταυροπουλος

    Ποιος λεει οτι αμφισβητω το δικαιωμα της γνωμης του; Αδυνατω ομως να δεχτω πως ενας ανθρωπος με καποια λογικη πιστευει-χωρις υστεροβουλια- στην Βασιλευομενη Δημοκρατια. Αυτο ειναι ολο-γραφω την αποψη μου. Οι σπουδες-δυσκολες η οχι-ειναι μια μαζωξη γνωσεων για τον εαυτον σου και μονον αν δεν τις μεταδιδεις προδευτικα.Το μελι που θα μαζεψης και το τρως μονος σου καλα να παθης αν και τα παιδια σου βρεθουν μπροστα στις ιδιες δυσκολιες. Φιλικα τασος

  4. Μα, από πού φαίνεται πως «ένας άνθρωπος με κάποια λογική-όπως λες για τον Κρίτωνα-»πιστεύει χωρίς υστεροβουλία στη Βασιλευομένη Δημοκρατία»;
    Μη συγχέεις τις θέσεις του επιστολογράφου (Αντ. Βενέτης) με τα πρόσωπα στα οποία αναφέρεται.
    Εκτός κι αν έχεις εσύ προσωπική πείρα για αυτά που γράφεις.
    Άποψη αυθαίρετη, άδικη, αδικαιολόγητη, για μας.
    Οι σπουδές, αγαπητέ μου, δεν είναι μια «μάζωξη γνώσεων για τον εαυτό σου», όπως ισχυρίζεσαι. Είναι μια παράμετρος της προσωπικότητάς σου, της θέσης σου στην κοινωνία και της ανάλογης προσφοράς σου σ’ αυτήν.

    Πάντα καλά

Σχολιάστε